Chớ xem thường say nắng

Một trưa nắng những ngày tháng 3, Khoa Cấp cứu Bệnh viện Nhân dân Gia Định TP HCM tiếp nhận nam bệnh nhân (45 tuổi) nhập viện trong tình trạng lơ mơ, da nóng đỏ. Làm việc ngoài trời nhiều giờ liền, không đội mũ, được đưa vào viện, các bác sĩ xác định bệnh nhân say nắng nặng do nhiệt độ tăng mạnh, đặc biệt vào mùa nắng nóng ở phía Nam.

Nhiều người nhập viện

Ghi nhận tại nhiều cơ sở y tế trên địa bàn TP những ngày gần đây, số ca nhập viện liên quan đến thời tiết nắng nóng gia tăng, chủ yếu người lao động ngoài trời, người cao tuổi, trẻ em, người có bệnh nền…

BS.CKII Nguyễn Thanh Sử, Trưởng Khoa Cấp cứu - Bệnh viện Nhân dân Gia Định, cho hay trong thời tiết nắng nóng, đặc biệt là những người làm việc ngoài trời hoặc trong môi trường nhiệt độ cao trong thời gian dài, cơ thể rất dễ bị ảnh hưởng bởi nhiệt. Nhẹ nhất là tình trạng bỏng nắng, mệt mỏi, mất nước, rối loạn điện giải, chuột rút do mất muối, nước. Nặng hơn có thể bị kiệt sức do nóng và nguy hiểm nhất là sốc nhiệt. Sốc nhiệt là tình trạng cấp cứu y khoa, khi thân nhiệt cơ thể tăng cao trên 40 độ C, người bệnh có thể lơ mơ, mê sảng, co giật, thậm chí hôn mê nếu không được cấp cứu kịp thời.

Người bệnh nhập viện Bệnh viện Đa khoa quốc tế Minh Anh do nắng nóng

Theo các bác sĩ, nắng nóng kéo dài không đơn thuần gây khó chịu mà còn có thể dẫn đến hàng loạt bệnh lý nguy hiểm nếu không được phòng ngừa đúng cách. "Người bệnh thường có biểu hiện mệt mỏi, đau đầu, buồn nôn, ra nhiều mồ hôi, tụt huyết áp. Nếu tiếp tục tiếp xúc với nhiệt độ cao, tình trạng có thể tiến triển thành sốc nhiệt. Nắng nóng khiến cơ thể mất nước qua mồ hôi, nếu không bù đủ nước và khoáng chất, người bệnh có thể bị chuột rút, hoa mắt, tim đập nhanh, thậm chí ngất xỉu. Trẻ em và người già là nhóm dễ bị ảnh hưởng nhất" - BS.CKII Mai Văn Minh, Trưởng Khoa Nội - Bệnh viện Đa khoa quốc tế Minh Anh nói.

Theo BS Minh, bệnh tim mạch, đột quỵ tăng nguy cơ vì nhiệt độ cao làm tim hoạt động nhiều hơn để điều hòa thân nhiệt. Điều này khiến người có bệnh tim mạch dễ bị biến chứng như tăng huyết áp, nhồi máu cơ tim, đột quỵ. Nhiều nghiên cứu cho thấy các đợt nắng nóng cực đoan thường đi kèm với sự gia tăng số ca nhập viện do tim mạch.

Thêm những cảnh báo kèm khuyến cáo

Các bệnh hô hấp do không khí nóng kết hợp ô nhiễm làm gia tăng các bệnh như viêm phế quản, hen suyễn. Người bệnh dễ bị khó thở, ho kéo dài, đặc biệt khi làm việc ngoài trời hoặc trong môi trường kín, nóng. Bệnh về da cũng tăng do nắng nóng khiến da dễ bị cháy nắng, viêm da, nổi rôm sảy, nhiễm nấm. Trẻ nhỏ thường bị rôm sảy nhiều, gây ngứa ngáy, khó chịu. "Thực phẩm dễ ôi thiu trong điều kiện nhiệt độ cao làm tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm, tiêu chảy. Ngoài ra, thói quen uống nước lạnh, ăn đồ không bảo đảm vệ sinh cũng góp phần làm gia tăng bệnh đường ruột"- BS Minh cảnh báo.

Theo các bác sĩ, cơ thể con người có cơ chế điều hòa thân nhiệt thông qua việc tiết mồ hôi. Tuy nhiên, khi nhiệt độ môi trường quá cao hoặc tiếp xúc lâu dưới nắng sẽ bị quá tải. Nhiệt tích tụ trong cơ thể gây rối loạn chức năng của nhiều cơ quan, đặc biệt là não và tim. Ngoài ra, mất nước và điện giải cũng làm giảm thể tích tuần hoàn, ảnh hưởng đến hoạt động của tim mạch và thần kinh. Đây là lý do các trường hợp sốc nhiệt thường diễn tiến nhanh và nguy hiểm.

Bác sĩ Sử cảnh báo nguy cơ cao mắc bệnh nắng nóng là người lao động ngoài trời: Công nhân xây dựng, shipper, nông dân. Người có bệnh nền tim mạch, đái tháo đường, huyết áp, béo phì, thể trạng yếu; người uống ít nước hoặc sử dụng rượu bia nhiều. Nhiều người chủ quan cho rằng chỉ cần "chịu nóng một chút" là được, dẫn đến tình trạng nhập viện muộn.

Trước tình hình nắng nóng ngày càng gay gắt, các chuyên gia khuyến cáo cần chủ động bảo vệ sức khỏe bằng những biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả. Hạn chế ra ngoài vào giờ cao điểm: Từ 10 giờ đến 16 giờ là thời điểm nắng gắt nhất. Nếu không cần thiết nên hạn chế ra ngoài. Trường hợp bắt buộc, cần che chắn kỹ bằng mũ, áo dài tay, kính râm. Phải uống đủ nước, mỗi người nên uống từ 1,5 - 2,5 lít nước mỗi ngày, tùy theo mức độ hoạt động, không nên đợi khát mới uống. Có thể bổ sung nước điện giải, nước trái cây nhưng hạn chế đồ uống có cồn, caffeine.

Làm việc hợp lý, người lao động ngoài trời nên chia nhỏ thời gian làm việc, nghỉ ngơi ở nơi râm mát. Doanh nghiệp cần bố trí giờ làm phù hợp, tránh làm việc liên tục dưới nắng. Giữ môi trường sống thông thoáng, nhà cửa cần được thông gió, sử dụng quạt hoặc điều hòa hợp lý. Tuy nhiên, không nên thay đổi nhiệt độ đột ngột khi đi từ ngoài trời nắng vào phòng lạnh. Chế độ ăn uống khoa học, ăn nhiều rau xanh, trái cây để bổ sung vitamin và khoáng chất. Hạn chế thức ăn nhiều dầu mỡ, khó tiêu. Bảo đảm thực phẩm tươi sạch, tránh ngộ độc. Mọi người nên theo dõi sức khỏe như người có bệnh nền cần tuân thủ điều trị, kiểm tra sức khỏe định kỳ. Khi có dấu hiệu bất thường như chóng mặt, buồn nôn, sốt cao, cần đến cơ sở y tế ngay.