
Các bác sĩ tiến hành nội soi cho bệnh nhi - Ảnh: BVCC
Bất ngờ nguyên nhân gây viêm phổi
Bệnh nhi 6 tuổi nhập khoa nhi - sơ sinh Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình trong tình trạng ho nhiều, ho đờm, sốt cao, nhiệt độ cao nhất khoảng 39 độ C.
Trước đó trẻ đã điều trị viêm phổi thùy phải gần 2 tuần tại khoa nhi. Chỉ 11 ngày sau khi xuất viện, trẻ lại phải nhập viện vì viêm phổi tái phát.
Qua thăm khám, các bác sĩ nhận thấy tình trạng viêm phổi khu trú và tái diễn tại cùng một thùy phổi phải. Đây là dấu hiệu cần lưu ý, bởi ngoài nguyên nhân nhiễm trùng thông thường, cần nghĩ đến các nguyên nhân tại chỗ gây cản trở thông khí hoặc dẫn lưu phế quản, trong đó có dị vật đường thở bị bỏ quên.
BS Phạm Công Khắc - Phó giám đốc Trung tâm Nhi khoa, Bệnh viện Bạch Mai, phụ trách khoa nhi cơ sở Ninh Bình - đã tổ chức hội chẩn với các chuyên gia nội soi phế quản. Hội đồng chuyên môn thống nhất nội soi phế quản để xác định, lấy dị vật và lấy bệnh phẩm xét nghiệm.
Theo các bác sĩ, nội soi lấy dị vật đường thở ở trẻ em đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa ê kíp nội soi và gây mê hồi sức nhằm bảo đảm thông khí, kiểm soát đường thở trong suốt quá trình can thiệp.
Sau khi được giải thích về tình trạng bệnh, sự cần thiết của thủ thuật và các nguy cơ có thể xảy ra, gia đình đồng ý cho trẻ can thiệp. Sau gây mê và kiểm soát đường thở, các bác sĩ tiến hành nội soi phế quản, tiếp cận vị trí tổn thương và lấy dị vật thành công.
Điều bất ngờ, dị vật được xác định là một phần răng sâu của chính bệnh nhi.

Bác sĩ lấy ra dị vật là chiếc răng sâu của bệnh nhi - Ảnh: BVCC
Không nhớ trẻ từng sặc vẫn không thể loại trừ dị vật
Trước đó, gia đình không ghi nhận trẻ từng sặc rõ ràng nên không biết thời điểm phần răng lọt vào đường thở.
Theo bác sĩ Khắc, dị vật nằm lâu trong phế quản có thể cản trở thông khí, gây ứ đọng dịch tiết, tạo điều kiện cho viêm nhiễm ở vùng phổi phía sau chỗ tắc. Tình trạng này có thể khiến viêm phổi kéo dài hoặc tái diễn.
Vì vậy, khi trẻ bị viêm phổi tái diễn, đặc biệt tổn thương lặp lại tại cùng một vị trí, cần chủ động tìm nguyên nhân gây tắc nghẽn đường thở, trong đó có dị vật bị bỏ quên.
Một số dị vật có thể nằm trong phế quản thời gian dài mà không gây cơn hóc, sặc điển hình. Trẻ chỉ biểu hiện bằng ho kéo dài, khò khè hoặc viêm phổi tái diễn.
Cha mẹ cần đưa trẻ đi khám nếu trẻ ho kéo dài hoặc tái diễn không rõ nguyên nhân; khò khè kéo dài, tái diễn hoặc khu trú; viêm phổi tái phát tại cùng một vị trí; hoặc viêm phổi kéo dài, đáp ứng điều trị không như mong đợi.
Nếu trẻ từng đột ngột ho sặc, hóc, khó thở hoặc tím tái khi ăn, vui chơi, dù sự việc đã xảy ra từ lâu, gia đình cần thông báo cho bác sĩ. Tuy nhiên, không có tiền sử sặc rõ ràng cũng không thể loại trừ dị vật đường thở.
Để phòng ngừa, cha mẹ không nên để trẻ nhỏ chơi hoặc ngậm những vật có kích thước nhỏ. Khi ăn, cần để trẻ ngồi yên, ăn chậm, nhai kỹ, tránh vừa ăn vừa chạy nhảy, cười đùa và thận trọng với những thực phẩm dễ gây hóc.
Nếu trẻ đột ngột ho sặc dữ dội, khó thở, tím tái hoặc có biểu hiện bất thường sau khi ăn, vui chơi, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được đánh giá và xử trí kịp thời.