Tin vào những hướng dẫn trên mạng, nhiều bệnh nhân đã "chữa bệnh" bằng những biện pháp chưa được cơ quan y tế nghiên cứu, dẫn đến ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe - Ảnh minh họa
Suýt mất bàn chân sau khi chườm nóng
Các bác sĩ khoa phẫu thuật tạo hình, thẩm mỹ và liên chuyên khoa, Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương vừa thực hiện vi phẫu tái tạo đồng thời cả hai bàn chân cho người bệnh.
Người bệnh L.V.K., 48 tuổi, trước đó khỏe mạnh, không ghi nhận bệnh nền. Khoảng 3 tuần trước khi chuyển đến Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương, ông xuất hiện tê bì, lạnh và khó chịu ở hai bàn chân.
Nghĩ rằng cần làm ấm chân, ông tự chườm nóng tại nhà. Sau đó da hai bàn chân xuất hiện tổn thương, sưng tấy tăng dần, kèm sốt.
Tình trạng viêm nhiễm tiến triển nhanh, tổn thương lan rộng. Người bệnh phải nhập viện điều trị khoảng 10 ngày và được phẫu thuật cắt lọc tổ chức hoại tử. Tuy nhiên, hoại tử tiếp tục tiến triển nên được chuyển đến Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương.
Theo ThS.BS Nguyễn Ngọc Linh, các bác sĩ tiếp tục cắt lọc qua nhiều lần để loại bỏ tổ chức hoại tử và kiểm soát nhiễm trùng.
Sau khi tình trạng hoại tử được kiểm soát, hai bàn chân để lại khuyết hổng mô mềm rộng và sâu, khoảng một nửa diện tích gan bàn chân, tập trung ở các vùng chịu lực khi đứng và đi lại. Một bàn chân mất 3 ngón, một số vị trí khuyết sâu làm lộ gân và các cấu trúc bên dưới.
Theo bác sĩ Linh, tổn thương vùng gan bàn chân đặc biệt phức tạp vì đây là khu vực phải chịu áp lực và ma sát lặp đi lặp lại khi đứng, đi lại.
"Da và mô mềm ở vùng tì đè của gan bàn chân không đơn thuần chỉ có nhiệm vụ che phủ mà còn phải chịu lực khi con người đứng và đi. Khi vùng này bị mất, chúng tôi không chỉ nghĩ đến việc làm sao để vết thương kín lại mà phải tính đến việc sau này người bệnh có thể đứng, chịu lực và đi lại trên bàn chân đó hay không", bác sĩ Linh cho biết.
Trước tình trạng trên, các bác sĩ quyết định sử dụng vạt tự do vi phẫu để tái tạo đồng thời cả hai bàn chân.
Bác sĩ lấy một khối mô có độ dày phù hợp từ vị trí khác trên cơ thể, gồm da, mô mềm và hệ thống mạch máu nuôi, sau đó chuyển đến vùng tổn thương. Dưới kính hiển vi, các bác sĩ nối những mạch máu nhỏ của vạt với mạch máu nhận tại vùng cổ chân để tái lập dòng máu nuôi.
Theo TS.BS Dương Mạnh Chiến, phụ trách khoa phẫu thuật tạo hình, thẩm mỹ và liên chuyên khoa bệnh viện, khoa bố trí hai ê kíp vi phẫu thực hiện song song hai vạt trong cùng một cuộc mổ. Toàn bộ quá trình kéo dài khoảng 5,5-6 giờ.
Sau phẫu thuật 14 ngày, hai vạt vi phẫu sống tốt, vết mổ liền thuận lợi và người bệnh đã được cắt chỉ. Người bệnh bắt đầu được hướng dẫn đặt chân xuống đất, tập chịu lực từng bước để phục hồi khả năng đi lại.
Các bác sĩ Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương phẫu thuật cho bệnh nhân - Ảnh: BVCC
Tê bì bàn chân, không nên tự ý chườm nóng
Từ trường hợp trên, bác sĩ Linh lưu ý người dân không nên tự ngâm, chườm hoặc sưởi ấm khi bàn chân có biểu hiện tê bì, lạnh hoặc khó chịu.
Ở người bị giảm hoặc mất cảm giác bàn chân, khả năng nhận biết nhiệt độ có thể suy giảm. Khi đó, nước nóng hoặc nguồn nhiệt quá mức có thể gây bỏng mà người bệnh không nhận biết kịp thời. Tổn thương sau bỏng có thể tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập, dẫn đến viêm mô tế bào, nhiễm trùng sâu và hoại tử.
Đặc biệt, ở người mắc đái tháo đường, bệnh lý thần kinh ngoại biên hoặc các tình trạng gây rối loạn cảm giác ở bàn chân.
Người dân cũng không nên tự đắp lá, thuốc hoặc các chất không rõ thành phần lên vùng da đang tổn thương, bởi có thể khiến việc điều trị và kiểm soát nhiễm trùng khó khăn hơn.
Bác sĩ Chiến khuyến cáo thêm khi bàn chân xuất hiện tê bì bất thường, sưng nóng đỏ, phỏng nước, đổi màu da, đau, chảy dịch hoặc có dấu hiệu nghi ngờ hoại tử, người bệnh cần đến cơ sở y tế để được đánh giá sớm.
Đặc biệt, người có rối loạn cảm giác ở bàn chân không nên dùng bàn chân để thử nhiệt độ nước hoặc ngâm chân trong nước quá nóng. Việc tìm nguyên nhân gây tê bì và điều trị sớm có ý nghĩa quan trọng trong phòng ngừa tổn thương nặng hơn.
