Bệnh nhân mắc sốt xuất huyết trở nặng, phải thở máy - Ảnh minh hoạ: Báo Chính phủ
Đáng chú ý, vừa qua, Đắk Lắk và Gia Lai ghi nhận 2 ca tử vong do sốt xuất huyết Dengue, gồm một thanh niên và một người cao tuổi, cả hai đều có tiền sử đái tháo đường type 2.
Tại TP.HCM, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP.HCM vừa điều trị 2 bệnh nhân trẻ mắc sốt xuất huyết nặng, có thời điểm cận kề cửa tử. Bệnh nhân đầu tiên là một nữ sinh 16 tuổi rơi vào tình trạng sốc, suy đa cơ quan, phải điều trị ECMO, truyền máu và sử dụng kháng sinh mạnh hơn một tháng. Chi phí khoảng 1 tỉ đồng dù có bảo hiểm y tế.
Trường hợp thứ hai là nam bệnh nhân 21 tuổi, nhập viện trong tình trạng sốc sốt xuất huyết, suy gan, tổn thương thận, rối loạn đông máu và suy đa tạng, phải thở máy, lọc máu liên tục. Chi phí điều trị cao tạo gánh nặng kinh tế cho gia đình.
Bệnh viện Nhi đồng 2 TP.HCM cũng ghi nhận số trẻ mắc sốt xuất huyết nhập viện đang có xu hướng gia tăng. Hiện khoa Nhiễm đang điều trị khoảng 40 bệnh nhi sốt xuất huyết, trong đó khoảng 5 trường hợp nặng.
Chuyên gia khuyến cáo, sốt xuất huyết hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, có thể diễn tiến nặng ở mọi lứa tuổi. Gia đình có trẻ nhỏ, người mắc bệnh nền cần nâng cao cảnh giác. Đồng thời, người trẻ tuổi cũng không thể chủ quan.
Gia tăng số ca mắc trên toàn quốc
Hiện khu vực phía Nam tiếp tục là "điểm nóng" của sốt xuất huyết. Trong đó TP.HCM dẫn đầu với 31.032 ca mắc tính từ đầu năm đến nay. Đồng thời các địa phương Tây Ninh, Đồng Nai… cũng ghi nhận số người mắc sốt xuất huyết tăng, có các ca tử vong.
Bộ Y tế cảnh báo, miền Nam đang bước vào cao điểm mùa mưa, thời tiết nóng ẩm tạo điều kiện thuận lợi cho muỗi truyền bệnh phát triển, nguy cơ dịch tiếp tục gia tăng.
Tại khu vực phía Bắc, 117 phường xã ở Hà Nội đã ghi nhận các ca sốt xuất huyết. Tính từ đầu năm đến nay, toàn thành phố có 2.382 trường hợp mắc bệnh. Riêng từ ngày 28-8 - 4-9, Hà Nội ghi nhận thêm 207 ca sốt xuất huyết so với tuần trước đó.
Không chỉ gia tăng về số mắc, sốt xuất huyết còn diễn tiến nhanh và khó lường, đặc biệt ở những người có bệnh nền như đái tháo đường, bệnh gan, bệnh thận mạn tính...
Đối tượng nguy cơ cao và 3 lầm tưởng thường gặp
Theo ThS.BS Lê Thanh Khôi - Phó Giám đốc Y khoa, trực thuộc Hội đồng Y khoa Hệ thống Nhà thuốc và Tiêm chủng Long Châu, mức độ nguy hiểm của bệnh vẫn đang bị không ít người đánh giá thấp, chủ quan. Bác sĩ phân tích các lầm tưởng thường gặp.
Thứ nhất, lầm tưởng sốt xuất huyết chỉ là sốt và xuất huyết. Xuất huyết không chỉ là nôn ra máu hay chảy máu bên ngoài mà còn có thể xuất huyết trong cơ thể, ổ bụng hoặc những vị trí khó nhận biết.
Nguy hiểm hơn, nếu không được phát hiện sớm và điều trị đúng phác đồ, sốt xuất huyết có thể diễn tiến đến giai đoạn nguy cấp với thoát huyết tương, cô đặc máu, sốc Dengue và trong một số trường hợp gây suy đa cơ quan (gan, thận, tim, phổi, não)... thậm chí tử vong.
Thứ hai, lầm tưởng sốt xuất huyết chỉ là bệnh của trẻ em. BS. Lê Thanh Khôi cho biết, hiện nay sốt xuất huyết không còn là bệnh chủ yếu ở trẻ em mà người lớn cũng chiếm tỷ lệ mắc ngày càng cao.
Nhiều trường hợp nhập viện muộn do chủ quan hoặc tự điều trị tại nhà, lúc đó bệnh nhân đã nguy cấp, gặp nhiều thách thức trong điều trị.
Theo chuyên gia y tế, người cao tuổi, có bệnh lý nền thuộc đối tượng nguy cơ dễ gặp biến chứng nguy hiểm khi mắc sốt xuất huyết - Ảnh: H.Khánh
Ngành y tế cảnh báo, cả người lớn và trẻ em đều có nguy cơ mắc sốt xuất huyết nếu như không có các giải pháp phòng bệnh tích cực. Đặc biệt, trẻ em thừa cân béo phì, phụ nữ mang thai, người cao tuổi, người có bệnh lý nền… là các đối tượng nguy cơ cao dễ trở nặng, đe dọa đến tính mạng.
Thứ ba, lầm tưởng mắc một lần sẽ "miễn nhiễm" với sốt xuất huyết. Bác sĩ phân tích, virus Dengue gây sốt xuất huyết có 4 type huyết thanh khác nhau: DENV-1, DENV-2, DENV-3 và DENV-4. Sau khi mắc một type, cơ thể có thể tạo miễn dịch lâu dài với type đó, nhưng không đồng nghĩa được bảo vệ lâu dài trước 3 type còn lại.
Vì vậy, một người hoàn toàn có thể mắc sốt xuất huyết nhiều lần trong đời. Điều đáng lưu ý là khi nhiễm lại với một type Dengue khác, nguy cơ diễn tiến nặng có thể cao hơn, đặc biệt ở lần nhiễm thứ hai.
Những lầm tưởng ấy không chỉ khiến người bệnh diễn tiến nguy hiểm, mà còn kéo theo gánh nặng cho gia đình và hệ thống y tế.
Trang bị "lá chắn kép" để chủ động ứng phó dịch sốt xuất huyết
Trong 10 năm qua, số ca mắc trên thế giới đã tăng gấp nhiều lần, ước tính khoảng 3,9 tỷ người đang sống trong vùng nguy cơ. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã đưa ra chiến lược toàn diện kiểm soát các bệnh do muỗi truyền, đòi hỏi sự phối hợp giữa chính quyền, ngành y tế và cộng đồng.
Tại Việt Nam, trong bối cảnh sốt xuất huyết xuất hiện quanh năm và chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, chủ động phòng bệnh vẫn là điều quan trọng hàng đầu.
Các chuyên gia dịch tễ khẳng định, cần "lá chắn kép" để phòng, chống sốt xuất huyết cho cộng đồng. Trong đó, tầng bảo vệ thứ nhất là các biện pháp truyền thống kiểm soát môi trường như: diệt muỗi, diệt lăng quăng/bọ quăng và sử dụng các biện pháp tránh muỗi đốt.
Theo chuyên gia dịch tễ, vắc xin giúp tạo đáp ứng miễn dịch với cả 4 type virus Dengue, qua đó giúp giảm nguy cơ mắc sốt xuất huyết và nguy cơ nhập viện do bệnh - Ảnh: H.Khánh
Tầng bảo vệ thứ hai là sử dụng vắc xin phòng bệnh sốt xuất huyết giúp tạo miễn dịch chủ động, bền vững cho cơ thể. Việc chủ động tiêm ngừa vắc xin giúp giảm tỷ lệ mắc bệnh, đồng thời giảm tối đa nguy cơ chuyển nặng, biến chứng tử vong hoặc các di chứng sau điều trị nếu không may nhiễm bệnh.
BS Lê Thanh Khôi cho biết, hiện Việt Nam đã lưu hành vắc xin phòng sốt xuất huyết dành cho trẻ từ 4 tuổi trở lên và người lớn, bao gồm cả người đã từng mắc bệnh. Phác đồ gồm 2 mũi tiêm cách nhau 3 tháng, giúp phòng ngừa cả 4 tuýp virus Dengue.
Khi hoàn thành đầy đủ lịch tiêm, hiệu quả bảo vệ đạt trên 80%, đồng thời giảm hơn 90% nguy cơ nhập viện do sốt xuất huyết.
Bác sĩ khuyến cáo các gia đình nên chủ động đến cơ sở y tế uy tín để được tư vấn và tiêm phòng bệnh, hoàn thành đúng phác đồ. Việc tiêm đủ 2 mũi đúng lịch rất quan trọng để cơ thể tạo được miễn dịch chống lại cả 4 tuýp virus Dengue.
