Ung thư tuyến giáp là loại ung thư phổ biến nhất của hệ nội tiết, xảy ra khi các tế bào ác tính hình thành trong tuyến giáp. Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi nhưng phổ biến hơn ở nữ giới, đặc biệt từ 30-60 tuổi, và nguy cơ tăng theo tuổi.
Theo các chuyên gia, ung thư tuyến giáp có thể chữa khỏi nếu được phát hiện và điều trị sớm.
Theo PGS.TS.BS Phạm Cẩm Phương, Giám đốc Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai, phần lớn các trường hợp ung thư tuyến giáp thuộc nhóm thể biệt hóa - dạng bệnh có tiên lượng tốt nếu được phát hiện và điều trị kịp thời.
Các nghiên cứu trên thế giới cho thấy tỷ lệ sống thêm 5 năm của bệnh nhân ung thư tuyến giáp thể biệt hóa có thể vượt 95% khi bệnh được chẩn đoán ở giai đoạn sớm và tuân thủ đúng phác đồ điều trị.
Ngược lại, nếu phát hiện muộn, khối u có thể xâm lấn các cơ quan lân cận như khí quản, thực quản hoặc dây thần kinh thanh quản, ảnh hưởng nghiêm trọng đến chức năng hô hấp, nuốt và phát âm của người bệnh.
Nhóm người nên kiểm tra
Phụ nữ: đặc biệt trong độ tuổi 30-60; người từng chiếu xạ vùng đầu - cổ hoặc tiếp xúc với bức xạ ion hóa; người có nhân tuyến giáp, bướu giáp đa nhân hoặc mắc các bệnh lý tuyến giáp mạn tính.
Ngoài ra, những người có tiền sử gia đình mắc ung thư tuyến giáp hoặc mang các hội chứng di truyền liên quan cũng cần được theo dõi sát. Trường hợp tự phát hiện khối bất thường vùng cổ hoặc phát hiện qua khám sức khỏe định kỳ cũng nên đến cơ sở y tế chuyên khoa để được đánh giá.
Ảnh minh họa
Ung thư tuyến giáp thường diễn tiến âm thầm trong giai đoạn đầu. Nhiều bệnh nhân hoàn toàn không có triệu chứng và chỉ tình cờ phát hiện bệnh khi siêu âm vùng cổ hoặc khám sức khỏe định kỳ.
Khi bệnh tiến triển, người bệnh có thể xuất hiện các dấu hiệu như nổi khối hoặc nhân bất thường ở vùng trước cổ, xuất hiện hạch cổ, khàn tiếng kéo dài không rõ nguyên nhân, nuốt vướng, nuốt nghẹn hoặc cảm giác tức cổ, khó thở khi khối u phát triển lớn.
Theo bác sĩ Phương, việc nhận biết sớm những dấu hiệu này và đi khám kịp thời có ý nghĩa quan trọng trong quá trình điều trị, giúp hạn chế nguy cơ biến chứng và nâng cao hiệu quả kiểm soát bệnh.
Cách phòng tránh
Bổ sung i-ốt vừa đủ
Việc tải quá nhiều i-ốt hoặc quá ít i-ốt sẽ dẫn đến bệnh tuyến giáp hình thành. Vì vậy cần ăn i-ốt đúng cách trong chế độ ăn hàng ngày, lượng ăn nên theo tiêu chuẩn quy định, không nên quá nhiều hoặc quá ít.
Nếu không biết hàm lượng i-ốt trong cơ sở có thể nằm trong giới hạn bình thường hay không, có thể đến bệnh viện để kiểm tra, làm các xét nghiệm để biết chỉ số chuẩn.
Nếu hàm i-ốt lượng trong cơ sở quá cao thì nên ăn ít sản phẩm có hàm lượng i-ốt và ngược lại, thiếu thì nên bổ sung thêm.
Xây dựng thói quen sinh hoạt khoa học
Việc tiêu thụ quá nhiều chất béo xấu sẽ khiến gia tăng nguy cơ bị ung thư tuyến giáp, do đó mỗi người cần thực hiện chế độ ăn uống lành mạnh, không nên sử dụng các loại thức ăn nhanh, đồ chiên rán nhiều dầu mỡ và tăng cường bổ sung hoa quả, rau xanh, thực phẩm giàu vitamin…
Nên tập thói quen đi ngủ sớm, thức dậy sớm, bổ sung nhiều nước có thể thải ra một số cặn bã và chất thải trong cơ thể, uống nhiều nước cũng có thể giúp cơ thể khỏe mạnh hơn.
Kiểm soát cân nặng hợp lý
Việc kiểm soát cân nặng không chỉ phòng ngừa được ung thư tuyến giáp mà còn cả nhiều bệnh lý khác do đó nên tập thể dục đảm bảo trọng lượng cơ thể hợp lý.
Ngoài ra, hãy cố gắng ăn ít những thực phẩm thiếu lành mạnh, vì hiện nay có rất nhiều thứ chứa hormone. Thay vào đó, hãy ăn nhiều thực phẩm lành mạnh và bổ dưỡng hơn để đảm bảo an toàn cho cơ thể, giúp cơ thể vận hành trong điều kiện bình thường và ổn định nhất.
Tránh xa tác hại của bức xạ
Một trong những tác nhân khiến con người dễ thắc mắc ung thư hơn đó chính là tia bức xạ. Không những thế, các xét nghiệm hình ảnh trong y khoa cũng gây hại cho sức khỏe con người vì điều đó không nên lạm dụng nhiều và cần tham khảo ý kiến từ các bác sĩ chuyên khoa.
Sàng lọc giúp phát hiện tổn thương từ giai đoạn sớm
Để phát hiện sớm các bất thường của tuyến giáp, nhiều cơ sở y tế triển khai gói khám sàng lọc chuyên biệt. Gói khám thường bao gồm khám chuyên khoa, siêu âm tuyến giáp và hạch vùng cổ, xét nghiệm đánh giá chức năng tuyến giáp khi cần thiết cùng các thăm dò bổ sung theo chỉ định của bác sĩ.
PGS.TS.BS Phạm Cẩm Phương nhấn mạnh việc khám sức khỏe định kỳ đóng vai trò quan trọng trong phát hiện sớm các tổn thương tuyến giáp. Khi bệnh được chẩn đoán từ giai đoạn đầu, cơ hội điều trị thành công cao hơn, đồng thời giảm nguy cơ xuất hiện các biến chứng do bệnh tiến triển.
"Việc khám định kỳ giúp phát hiện sớm các tổn thương tuyến giáp, từ đó nâng cao hiệu quả điều trị và giảm nguy cơ xuất hiện các biến chứng do bệnh tiến triển", PGS Phương cho biết.
Quỳnh Chi (theo Znews, Tuổi trẻ)
