Các bác sĩ Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức vừa cấp cứu và phẫu thuật cho bệnh nhi 26 tháng tuổi trong tình trạng hoảng loạn, chảy máu nhiều do chó cắn vùng đầu và mặt. Được biết, cháu bé bị chó nhà ông ngoại tấn công khi trẻ đang sang chơi ở nhà ông bà.
Bệnh nhi nhập viện trong trạng thái hoảng loạn với nhiều vết thương nguy hiểm vùng đầu và mặt gây chảy máu nhiều, trong đó có hai vùng tổn thương cực kỳ nguy hiểm.
Một vết thương sâu chạy dài từ thái dương qua vùng má đến dưới cổ phải nằm sát vị trí động mạch cảnh. Theo các bác sĩ, đây là một tổn thương rất nặng vì vết cắn chỉ cần thấp hơn chút nữa là hoàn toàn có thể gây tổn thương trực tiếp động mạch cảnh, dẫn đến nguy cơ chảy máu cấp gây tử vong hoặc để lại các di chứng nặng nề cho trẻ về sau.
Thêm nữa, vết thương vùng cổ má cũng có nguy cơ tổn thương các nhánh thần kinh số 7 gây liệt mặt phải cũng như tổn thương ống tuyến và tuyến nước bọt mang tai phải.
"Nếu không phát hiện và xử lý kịp thời tổn thương dây thần kinh số 7 và ống tuyến nước bọt, hậu quả về sau sẽ cực kỳ nặng nề. Nước bọt thay vì tiết vào miệng sẽ chảy ròng rã ra da, làm tiêu hủy các tổ chức thịt và khiến vết thương không thể liền. Đáng sợ hơn, đứt dây thần kinh số 7 sẽ khiến cháu bé bị liệt mặt, méo mồm, mắt nhắm không kín dẫn đến viêm loét giác mạc, ảnh hưởng sâu sắc đến toàn bộ cuộc đời, tâm lý và thẩm mỹ của trẻ" – PGS.TS Nguyễn Hồng Hà – Trưởng khoa Phẫu thuật Hàm mặt – Tạo hình và Thẩm mỹ điều trị chia sẻ.
Vết thương thứ hai là vết thương lóc niêm mạc hàm trên và dập nát phần mềm rộng ở mi dưới và gò má trái, tạo ra vết thương lớn thông từ ổ miệng lên tận hốc mắt của trẻ làm hai răng hàm trên bị gãy đẩy lọt vào nằm sâu bên trong hốc mắt, đe dọa trực tiếp đến nhãn cầu và thị lực.
Ngoài ra còn rất nhiều các vết thương khác do chó cắn gây ra lóc da đầu rộng và dập nát ở môi và vùng dưới cằm của trẻ gây chảy máu nhiều.
Ngay khi tiếp nhận ca bệnh phức tạp, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức đã lập tức kích hoạt hệ thống cấp cứu đa chuyên khoa. Các bác sĩ chuyên khoa Hàm mặt – tạo hình đã cùng các bác sĩ Phẫu thuật thần kinh, Tim mạch, Tiêu hóa, chấn thương chỉnh hình thăm khám toàn diện bệnh nhân và phối hợp cùng chuyên khoa Mắt hội chẩn, đảm bảo không bỏ sót bất kỳ tổn thương nào của trẻ.
Do bệnh nhi mới 26 tháng tuổi và đang trong trạng thái hoảng loạn, việc thăm khám thông thường không thể đánh giá hết các tổn thương dập nát. Trong phòng mổ, sau khi trẻ được gây mê toàn thân, các bác sĩ Khoa Phẫu thuật Hàm mặt và Tạo hình Thẩm mỹ đã phải sử dụng kính vi phẫu thuật để tiếp tục kiểm tra đánh giá và xử trí từng tổn thương.
Dưới kính hiển vi, bác sĩ tiến hành phẫu tích tỉ mỉ từ gốc đến các nhánh thần kinh mặt để xác định đoạn thần kinh tổn thương, đồng thời khâu phục hồi lại hoàn toàn tuyến nước bọt mang tai.
Hai chiếc răng bị gãy và lọt vào hốc mắt cũng được lấy ra an toàn, bảo tồn nguyên vẹn nhãn cầu. Các bác sĩ đã làm sạch, chỉnh sửa lại phần xương gãy và khâu tạo hình vết thương ở vùng má, mi mắt trái.
PGS.TS Nguyễn Hồng Hà – Trưởng khoa Phẫu thuật Hàm mặt – Tạo hình và Thẩm mỹ thăm khám bệnh nhi. Ảnh: Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức
Theo các bác sĩ, các vết thương thương do súc vật cắn thường chứa lượng vi khuẩn rất lớn, nguy cơ dẫn đến nhiễm khuẩn kỵ khí rất cao ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng của trẻ nhất là với các vết thương ở vùng đầu và mặt. Vì vậy, việc cắt lọc và bơm rửa làm sạch vết thương cũng như chiến lược khâu tạo hình các vết thương trong quá trình mổ cấp cứu là vô cùng quan trọng. Nếu khâu quá kín khi vết thương không được kiểm soát tốt sẽ tạo điều kiện cho vi khuẩn yếm khí phát triển gây hoại tử, đe dọa trực tiếp tính mạng người bệnh.
Hiện tại, tình trạng của bệnh nhi đã qua được giai đoạn nguy hiểm đến tính mạng. Tuy nhiên, do tính chất phức tạp của vết thương súc vật cắn, cháu bé vẫn đang được theo dõi sát tại bệnh viện để phòng ngừa các biến chứng thứ phát có thể xảy ra.
Các bác sĩ tiên lượng khả năng phục hồi chức năng vùng đầu, mặt của cháu có thể đạt từ 90% – 95%, xóa bỏ nguy cơ để lại di chứng nặng nề cho trẻ trong tương lai.
Qua trường hợp trên, Ths. Bs Tô Tuấn Linh, thành viên ê-kíp phẫu thuật, khuyến cáo: Người dân, đặc biệt là trẻ nhỏ cần giữ khoảng cách an toàn với động vật, kể cả vật nuôi quen thuộc nhất là khi con vật đang trong giai nuôi con bú hoặc lúc đang ăn, vì lúc này bản năng bảo vệ của chúng rất cao có thể có những phản ứng nguy hiểm không lường trước được. Bên cạnh đó, tuyệt đối không thả rông chó mèo, nếu đưa chó ra nơi công cộng bắt buộc phải có dây xích và đeo rọ mõm bảo vệ.
Nếu trẻ không may bị chó tấn công, cha mẹ cần hết sức bình tĩnh, nhanh chóng đưa trẻ đến cơ sở y tế địa phương gần nhất để được sơ cứu, cầm máu và rửa sạch vết thương ban đầu. Sau đó, với những trường hợp tổn thương phức tạp, trẻ cần được chuyển đến cơ sở y tế có khả năng phẫu thuật và phối hợp đa chuyên khoa trong "thời gian vàng" để xử lý kịp thời, tránh để lại di chứng đáng tiếc.
M.H (t/h)
