80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước

22/11/2026 20:31

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 1.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 2.

Nghị định thành lập hội do Bộ trưởng Bộ Nội vụ Tôn Đức Thắng ký năm 1947

Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, trước nhu cầu cấp thiết về cứu thương, cứu đói và chăm sóc sức khỏe nhân dân, các nhân sĩ, trí thức y tế yêu nước đã tổ chức những lớp huấn luyện cứu thương cấp tốc, vận động thành lập tổ chức Hội Hồng thập tự Việt Nam.

Ngày 23-11-1946, Hội Hồng thập tự Việt Nam chính thức ra đời, Chủ tịch Hồ Chí Minh là Chủ tịch danh dự đầu tiên, bác sĩ Vũ Đình Tụng làm Hội trưởng.

Năm 1957, Hội trở thành thành viên Phong trào Chữ thập đỏ và Trăng lưỡi liềm đỏ quốc tế, năm 1965 đổi tên thành Hội Chữ thập đỏ Việt Nam. Sau ngày đất nước thống nhất, tổ chức Hội được hợp nhất trên phạm vi cả nước vào năm 1976.

Trải qua các giai đoạn lịch sử, hoạt động của Hội từng bước mở rộng, từ cứu chữa thương binh, cứu trợ nạn nhân chiến tranh đến chăm sóc sức khỏe cộng đồng, phòng bệnh, hiến máu nhân đạo, trợ giúp người nghèo và hỗ trợ sinh kế.

Hệ thống tổ chức cũng không ngừng được củng cố, phát triển, trở thành lực lượng nòng cốt trong công tác nhân đạo, kết nối các tổ chức, doanh nghiệp và cộng đồng cùng chung tay trợ giúp những hoàn cảnh khó khăn.

Bước vào thời kỳ đổi mới, Hội chuyển dần từ cứu trợ trước mắt sang hỗ trợ lâu dài, gắn hoạt động nhân đạo với nhu cầu cụ thể của người thụ hưởng.

Nhiều phong trào, cuộc vận động được triển khai rộng khắp như "Tết Nhân ái", "Tháng Nhân đạo", "Mỗi tổ chức, mỗi cá nhân gắn với một địa chỉ nhân đạo", góp phần lan tỏa tinh thần tương thân tương ái và huy động nguồn lực xã hội cho công tác nhân đạo.

Đặc biệt, Luật Hoạt động chữ thập đỏ được Quốc hội thông qua năm 2008 đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng cho hoạt động của Hội.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 3.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 4.
80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 5.

Hội Chữ thập đỏ tiếp tế lương thực, nhu yếu phẩm cho người dân trong bão lũ, dịch COVID-19

Trong những năm gần đây, Hội tiếp tục khẳng định vai trò trong kết nối, điều phối nguồn lực và ứng phó với các tình huống khẩn cấp. Trong đại dịch COVID-19 năm 2021, các cấp Hội tham gia vận chuyển hàng hóa, trang thiết bị y tế, cung cấp bữa ăn cho lực lượng tuyến đầu và người dân tại các khu cách ly, phong tỏa, hỗ trợ những người bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh.

Năm 2023, Hội Chữ thập đỏ Việt Nam đăng cai tổ chức Hội nghị Chữ thập đỏ và Trăng lưỡi liềm đỏ khu vực châu Á - Thái Bình Dương lần thứ 11 tại Hà Nội, với chủ đề "Châu Á - Thái Bình Dương: Sẵn sàng trước thảm họa". Hội nghị thông qua Tuyên bố Hà Nội về nâng cao năng lực tự cường trước thảm họa, đánh dấu bước phát triển trong hoạt động đối ngoại nhân đạo của Hội.

Trên cơ sở tổng kết thực tiễn, Hội xây dựng Chiến lược phát triển đến năm 2030, tầm nhìn 2045, tập trung củng cố tổ chức, phát triển lực lượng tình nguyện viên, tăng cường trách nhiệm giải trình và chuyển đổi số.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 6.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại đại hội đại biểu toàn quốc Hội Chữ thập đỏ Việt Nam lần thứ XII, nhiệm kỳ 2026-2031

Ngày 27 và 28-7-2026, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII, nhiệm kỳ 2026-2031, diễn ra tại Hà Nội, xác định chủ đề "Phát huy vai trò nòng cốt trong công tác nhân đạo; đổi mới, chuyển đổi số, kết nối nguồn lực; xây dựng Hội vững mạnh, cộng đồng an toàn, tự cường và phát triển bền vững".

Đại hội suy tôn Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm làm Chủ tịch danh dự Hội khóa XII; bầu tiến sĩ Đỗ Thị Thu Thảo tiếp tục giữ chức Chủ tịch Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam.

Ba khâu đột phá của nhiệm kỳ mới gồm chuyển đổi số toàn diện hoạt động Hội; xây dựng hệ sinh thái nhân đạo xanh, thúc đẩy sinh kế tự cường; xây dựng lực lượng tình nguyện viên chuyên nghiệp, chủ động, sẵn sàng phản ứng nhanh tại chỗ.

Hội tiếp tục triển khai các phong trào, chương trình trọng điểm như "Tết Nhân ái", "Người tốt, việc thiện - Chung sức xây dựng cộng đồng nhân ái", cuộc vận động "Mỗi tổ chức, mỗi cá nhân gắn với một địa chỉ nhân đạo" và chương trình "Cộng đồng an toàn, sẵn sàng trước thiên tai, thảm họa".

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 7.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 8.
80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 9.
80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 10.

Hội Hồng thập tự hoạt động sau cách mạng, hoạt động chủ yếu cứu hộ, cứu nạn

Từ Ban vận động Hồng thập tự Việt Nam với lực lượng ban đầu còn ít ỏi, đến cuối nhiệm kỳ XI, toàn Hội đã có hơn 5,6 triệu cán bộ, hội viên, thanh thiếu niên và tình nguyện viên Chữ thập đỏ.

Trong nhiệm kỳ 2022-2026, tổng giá trị hoạt động nhân đạo toàn Hội đạt trên 21.100 tỉ đồng, trợ giúp hơn 52 triệu lượt người có hoàn cảnh khó khăn và dễ bị tổn thương.

Các hoạt động của Hội ngày càng đa dạng, từ cứu trợ khẩn cấp, chăm sóc sức khỏe dựa vào cộng đồng, sơ cấp cứu ban đầu, vận động hiến máu tình nguyện, hiến mô, bộ phận cơ thể người và hiến xác đến tìm kiếm tin tức thân nhân, phòng ngừa và ứng phó thảm họa, hỗ trợ phục hồi sau thiên tai.

Trải qua 80 năm, Hội Chữ thập đỏ Việt Nam không chỉ mở rộng quy mô tổ chức và lĩnh vực hoạt động mà còn từng bước khẳng định vai trò nòng cốt, cầu nối, điều phối trong công tác nhân đạo.

Những phong trào, cuộc vận động và mô hình trợ giúp đã góp phần kết nối nguồn lực của Nhà nước, doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân trong nước và quốc tế với những người cần được hỗ trợ.

Phát huy truyền thống ấy, Hội tiếp tục hướng tới đổi mới phương thức hoạt động, nâng cao tính chuyên nghiệp, minh bạch và hiệu quả trợ giúp, để những nguồn lực nhân đạo được kết nối đúng nơi, đến đúng người, đúng nhu cầu.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 11.

Cứu đói đồng bào dân tộc xã Tà Nịt, huyện Hướng Hóa, Quảng Trị (1991)

Hoạt động của Hội đang hướng tới cách tiếp cận có tổ chức, chuyên nghiệp hơn, chú trọng trợ giúp đúng nhu cầu, tôn trọng phẩm giá và nâng cao khả năng tự chủ, phục hồi của người dân.

Theo Phó Chủ tịch Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam Nguyễn Sỹ Trường, điểm khác biệt không nằm ở việc trao tặng nhiều hay ít, mà ở cách xác định nhu cầu và tổ chức trợ giúp.

Nếu một hoạt động từ thiện có thể dừng lại ở việc trao món quà hoặc khoản hỗ trợ trước mắt, thì hoạt động nhân đạo của Hội phải tính đến hoàn cảnh của người được trợ giúp, thời điểm cần hỗ trợ và những giải pháp tiếp theo để họ ổn định cuộc sống.

Việc trao quà có thể giải quyết một phần khó khăn trước mắt, nhưng chưa đủ nếu người nhận vẫn thiếu nhà ở, sinh kế, điều kiện chăm sóc sức khỏe hoặc khả năng ứng phó khi rủi ro tiếp tục xảy ra.

Thực tế hoạt động của Hội trong nhiệm kỳ từ 2022 đến nay cho thấy hoạt động trợ giúp được triển khai trên nhiều lĩnh vực, từ hỗ trợ sinh kế đến chăm sóc sức khỏe, ứng phó thiên tai.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 12.

Hội chữ thập đỏ hỗ trợ bò giống cho hộ nghèo

Tổng giá trị hoạt động xã hội nhân đạo đạt trên 15.000 tỉ đồng, trợ giúp hơn 35 triệu lượt người. Trong đó, nhiều chương trình tập trung hỗ trợ sinh kế, cải thiện điều kiện sống, nhà ở, nước sạch, dinh dưỡng, học tập và chăm sóc sức khỏe. Các cấp Hội cũng triển khai những mô hình trợ giúp dài hạn, hướng tới giúp người dân ổn định cuộc sống, từng bước thoát nghèo và giảm nguy cơ tái nghèo.

Ở lĩnh vực chăm sóc sức khỏe cộng đồng, tổng giá trị hoạt động đạt trên 2.000 tỉ đồng, trợ giúp hơn 14,4 triệu lượt người. Các hoạt động gồm khám bệnh, tư vấn sức khỏe, cấp thuốc miễn phí, hỗ trợ viện phí, tổ chức bếp ăn nhân đạo, xe chuyển bệnh miễn phí và sơ cấp cứu dựa vào cộng đồng. Công tác hiến máu tình nguyện tiếp tục được triển khai rộng khắp; toàn Hội tiếp nhận hơn 6,6 triệu đơn vị máu trong nhiệm kỳ.

Trong phòng ngừa, ứng phó thiên tai, thảm họa và thích ứng với biến đổi khí hậu, tổng giá trị hoạt động của Hội đạt trên 1.646 tỉ đồng, trợ giúp hơn 2,6 triệu lượt người. Hoạt động không chỉ tập trung vào cứu trợ sau thiên tai mà từng bước chuyển sang chuẩn bị trước, nâng cao năng lực ứng phó của cộng đồng và hỗ trợ phục hồi sau thảm họa.

Vì vậy, một yêu cầu quan trọng trong hoạt động nhân đạo là đặt người được trợ giúp vào vị trí trung tâm. Hội cần lắng nghe ý kiến của người dân, khảo sát điều kiện thực tế, xác định đúng đối tượng và lựa chọn hình thức hỗ trợ phù hợp.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 13.

Gian hàng bánh chưng tại Chợ Nhân đạo, góp phần mang hương vị Tết cổ truyền đến với người dân có hoàn cảnh khó khăn trong Phong trào “Tết Nhân ái”.

Không phải món quà nào cũng đáp ứng được nhu cầu của mọi người; cũng không thể áp dụng một cách trợ giúp giống nhau cho tất cả địa bàn. Việc hỗ trợ cần bảo đảm công khai, minh bạch, công bằng, đồng thời tôn trọng quyền lựa chọn và phẩm giá của người nhận.

Cách tiếp cận này cũng đòi hỏi người dân không chỉ là đối tượng tiếp nhận mà cần được tham gia vào quá trình xác định nhu cầu và lựa chọn giải pháp. Khi được cung cấp thông tin, hướng dẫn kỹ năng và hỗ trợ những điều kiện cần thiết, người dân có thể chủ động hơn trong phòng ngừa rủi ro, khắc phục khó khăn và phục hồi cuộc sống.

Phó Chủ tịch Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam Nguyễn Sỹ Trường cho biết một hoạt động nhân đạo có giá trị không nhất thiết là hoạt động có mức hỗ trợ vật chất lớn nhất, mà là hoạt động giúp người được trợ giúp cải thiện cuộc sống lâu dài.

Hỗ trợ sinh kế là một ví dụ, nếu một gia đình chỉ nhận được sự hỗ trợ trong thời gian ngắn, họ có thể vượt qua giai đoạn khó khăn nhưng vẫn dễ bị tổn thương khi nguồn hỗ trợ kết thúc. Nếu được hỗ trợ phương tiện sản xuất, kiến thức, kỹ năng và kết nối thị trường phù hợp, gia đình có thể tạo thu nhập, ổn định cuộc sống và giảm phụ thuộc vào nguồn trợ giúp.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 14.

Hội Chữ thập đỏ tập huấn phòng ngừa, ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai tại Nghệ An

Trong ứng phó thiên tai, Hội hướng tới kết hợp hỗ trợ khẩn cấp với nâng cao nhận thức, kỹ năng phòng ngừa và hỗ trợ phục hồi sau thảm họa. Trong chăm sóc sức khỏe và vận động hiến máu, bên cạnh trợ giúp trực tiếp, cần chú trọng truyền thông, sơ cấp cứu cộng đồng và duy trì nguồn người hiến máu ổn định, an toàn, tự nguyện.

Bản sắc nhân đạo của Hội còn được thể hiện qua việc tuân thủ các nguyên tắc cơ bản của Phong trào Chữ thập đỏ và Trăng lưỡi liềm đỏ quốc tế. Đây là nền tảng định hướng hoạt động và ứng xử của mỗi cán bộ, hội viên, tình nguyện viên, từ khâu huy động, phân bổ nguồn lực đến tổ chức trợ giúp và giám sát.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 15.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 16.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 18.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 19.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 20.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 21.

80 năm Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Hành trình nhân ái cùng đất nước - Ảnh 22.

Đồ họa: TUẤN ANH

Nội dung:
DƯƠNG LIỄU - THÀNH CHUNG
Trình bày:
TUẤN ANH