Hạn chế đường từ nhỏ có thể ảnh hưởng sức khỏe khi trưởng thành

Những đứa trẻ sinh ra trong thời kỳ chiến tranh vào năm 1941 tại Anh - Ảnh: FOX PHOTOS

Kết quả được công bố trên tạp chí PNAS dựa trên dữ liệu sức khỏe của 64.761 người sinh tại Anh trong giai đoạn 1951 - 1956.

Các nhà nghiên cứu, thuộc Đại học Nông nghiệp Trung Quốc và Đại học Cambridge (Anh), tận dụng một "thí nghiệm tự nhiên" đặc biệt từ lịch sử Anh.

Trong Thế chiến II, nước này áp dụng chế độ phân phối thực phẩm nghiêm ngặt từ năm 1940 nhằm đối phó tình trạng thiếu lương thực do chiến tranh. Đường là một trong những thực phẩm bị hạn chế.

Chính sách kết thúc đột ngột vào tháng 9-1953, khiến mức tiêu thụ đường trung bình nhanh chóng tăng gấp đôi.

Nhờ phân tích những người sinh trước và sau thời điểm chính sách kết thúc, nhóm nghiên cứu có thể so sánh những người trải qua 1.000 ngày đầu đời - tính từ khi còn trong bụng mẹ đến 2 tuổi - trong điều kiện bị hạn chế đường với những người không chịu ảnh hưởng của chính sách.

Kết quả cho thấy sự khác biệt đáng chú ý, theo trang ScienceAlert ngày 24-8.

So với nhóm không trải qua hạn chế đường, những người hạn chế đường trong 1.000 ngày đầu đời có nguy cơ mắc ung thư gan khi trưởng thành thấp hơn 69%. Nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt giảm 52%, ung thư phổi giảm 41%, ung thư trực tràng giảm 40% và ung thư vú giảm 36%.

Nhóm từng sống trong thời kỳ hạn chế phân phối đường cũng có xu hướng sở hữu telomere dài hơn. Đây là những đoạn DNA nằm ở đầu các nhiễm sắc thể, có vai trò bảo vệ vật chất di truyền và thường ngắn dần theo tuổi tác.

Dựa trên độ dài telomere, các nhà nghiên cứu ước tính nhóm này có mức lão hóa sinh học thấp hơn tương đương khoảng 2,2 năm.

Một phát hiện đáng chú ý khác là tác động dường như không chỉ nằm ở giai đoạn trẻ nhỏ.

Những người từng trải qua thời kỳ hạn chế đường tiếp tục tiêu thụ ít đường hơn, ăn lượng thực phẩm nhỏ hơn và duy trì chế độ ăn đa dạng hơn khoảng 5 thập niên sau khi chính sách kết thúc.

Nhóm nghiên cứu cho rằng có thể tồn tại cả cơ chế sinh học lẫn hành vi. Dinh dưỡng trong giai đoạn đầu đời có thể ảnh hưởng đến quá trình phát triển của quá trình trao đổi chất, các cơ quan và hệ miễn dịch.

Đồng thời, việc tiếp xúc với vị ngọt ở mức thấp khi còn nhỏ có thể hình thành sở thích ăn uống ít ngọt và duy trì trong nhiều năm.

Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu nhấn mạnh đây vẫn là nghiên cứu quan sát.

Dù thời điểm kết thúc chính sách tạo ra điều kiện gần giống một thí nghiệm tự nhiên, kết quả chưa đủ để khẳng định chắc chắn rằng việc ăn ít đường trực tiếp làm giảm nguy cơ ung thư. Những yếu tố khác trong môi trường sống, chế độ ăn và lối sống cũng có thể góp phần.

Dù vậy, nghiên cứu cung cấp thêm bằng chứng cho thấy dinh dưỡng trong 1.000 ngày đầu đời có thể để lại dấu ấn sức khỏe kéo dài hàng chục năm, đồng thời đặt ra câu hỏi về tác động lâu dài của lượng đường ngày càng cao trong chế độ ăn hiện đại.