Ngộ độc bánh mỳ khiến nhiều người nhập viện: Thách thức trong khoảng trống quản lý cơ sở

Ngộ độc khiến 46 người nhập viện

Ngày 15/9, dư luận tỉnh Quảng Trị không khỏi lo ngại trước vụ ngộ độc thực phẩm quy mô lớn xảy ra tại xã Cam Lộ. Bệnh viện Đa khoa khu vực Cam Lộ đã tiếp nhận điều trị cho 46 bệnh nhân chủ yếu có triệu chứng đau bụng, buồn nôn, nôn, sốt, đi ngoài và mất nước. Đáng chú ý, số ca nhập viện đều xảy ra sau khi sử dụng thực phẩm tại cùng một tiệm bánh mì mới khai trương ở địa phương.

Chiều 16/9, trao đổi với PV Người Đưa tin, ông Lê Minh Tiến Chi cục trưởng Chi cục An toàn thực phẩm tỉnh Quảng Trị cho biết, ngay khi tiếp nhận thông tin, đơn vị đã cử cán bộ chuyên trách phối hợp với các cơ quan chức năng huyện Cam Lộ khẩn trương vào cuộc. Đoàn công tác đã tiến hành lấy mẫu thực phẩm, mẫu bệnh phẩm gửi Viện Pasteur Nha Trang để phân tích, xác định chính xác nguyên nhân gây ra ngộ độc.

Số ca nhập viện do ngộ độc đều xảy ra sau khi sử dụng thực phẩm tại cùng một tiệm bánh mì mới khai trương ở địa phương.

Đồng thời, lực lượng chức năng cũng lập tức yêu cầu cơ sở bánh mì này tạm dừng hoạt động, tiến hành rà soát danh sách khách hàng, kiểm tra toàn diện nguồn gốc nguyên liệu, quy trình chế biến cũng như điều kiện bảo quản tại đây.

Đáng chú ý, đây là vụ nghi ngộ độc thứ hai liên quan bánh mì trong gần 5 tháng vừa qua xảy ra ở Quảng Trị. Đầu tháng 5, hơn 80 người được xác định ngộ độc do ăn bánh mì có nguyên liệu nhiễm khuẩn Salmonella. Hộ kinh doanh bánh mì liên quan vụ này bị phạt 6 triệu đồng do vi phạm quy định về truy xuất nguồn gốc thực phẩm.

Các bệnh nhân được điều trị tích cực tại bệnh viện.

Trước đó, vụ ngộ độc thực phẩm tại Trường phổ thông Dân tộc bán trú tiểu học Kim Thủy, xã Kim Ngân khiến 41 học sinh phải nhập viện đã dẫn đến việc Hiệu trưởng và Phó Hiệu trưởng nhà trường bị kỷ luật cách chức.

Trao đổi với PV, ông Đinh Viễn Anh, Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh Quảng Trị khẳng định, mọi vụ việc liên quan đến sự cố thực phẩm trên địa bàn đều được xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật: "Theo phân cấp quản lý hiện hành, các vụ việc quy mô nhỏ sẽ do cấp xã xử lý; các vụ việc có số lượng người mắc lớn hoặc có dấu hiệu nghiêm trọng vượt quá thẩm quyền tuyến dưới sẽ do cơ quan chức năng cấp tỉnh trực tiếp thực hiện".

Nhiều thách thức sau sáp nhập

Những vụ ngộ độc trên cho thấy một thực tế về nguy cơ mất ATTP vẫn hiện hữu và công tác quản lý ở cơ sở đang phải đối mặt với nhiều thách thức.

Theo ông Đinh Viễn Anh, Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh Quảng Trị, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, ngành y tế đã thực hiện việc phân cấp, phân quyền để UBND cấp xã trực tiếp quản lý lĩnh vực ATTP trên địa bàn. Việc giải thể Trung tâm Y tế dự phòng huyện và chuyển Trạm Y tế xã về trực thuộc UBND xã quản lý về mặt hành chính được kỳ vọng sẽ giúp chính quyền cơ sở có thêm lực lượng chuyên môn. Tuy nhiên, khi đối diện với thực tế địa bàn Quảng Trị rộng, các cơ sở kinh doanh nhỏ lẻ, thời vụ (như tiệm bánh mì, quán ăn vỉa hè) mọc lên quá lớn, gây khó khăn cho việc thống kê, quản lý và xử lý vi phạm.

Cơ quan chức năng tiến hành lấy mẫu thực phẩm gửi Viện Pasteur Nha Trang để phân tích, xác định chính xác nguyên nhân gây ra ngộ độc.

Không chỉ áp lực về địa bàn, bài toán nhân lực cũng là điểm nghẽn chung của nhiều địa phương. Địa bàn quản lý rộng, khối lượng công việc nhiều trong khi đội ngũ cán bộ phụ trách lĩnh vực ATTP tại cấp xã, phường còn mỏng hoặc cán bộ kiêm nhiệm. Do đó, đội ngũ cán bộ có chuyên môn sâu về ATTP tại tuyến cơ sở còn hạn chế. Bên cạnh đó, nhiều địa phương thiếu trang thiết bị kiểm tra, lấy mẫu, quản lý dữ liệu và gặp khó khăn trong truy xuất nguồn gốc thực phẩm.

Mặt khác, ý thức chấp hành các quy định pháp luật về ATTP của một bộ phận cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm vẫn chưa cao. Đặc biệt, ở một số vùng sâu, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, việc tiếp cận và thực hiện các quy định chuyên ngành còn gặp nhiều hạn chế.

Nói về tính phức tạp của việc kiểm soát ATTP, đại diện Sở Y tế chia sẻ một thực tế: Trong đợt thực hiện tháng cao điểm ATVSTP vừa qua, đoàn liên ngành của tỉnh đã tiến hành lấy mẫu đột xuất tại hơn 20 cơ sở sản xuất bánh mì trên địa bàn gửi đi kiểm nghiệm và kết quả đều không phát hiện vi khuẩn gây bệnh. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là không có nguy cơ.

"Tại thời điểm lấy mẫu có thể đạt chuẩn, nhưng ở một thời điểm khác, chỉ cần nguyên liệu sơ chế muộn, thời tiết nắng nóng đột xuất hay điều kiện bảo quản, vận chuyển không đảm bảo là vi khuẩn đã có thể sinh sôi. Đây là cái khó của cơ quan quản lý", ông Đinh Viễn Anh thông tin thêm.

Trước tình hình trên, ngành y tế tỉnh Quảng Trị đã chủ động tham mưu cho Ban chỉ đạo ATVSTP tỉnh và UBND tỉnh ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, yêu cầu các sở, ngành và UBND cấp xã siết chặt công tác thanh tra, giám sát, đặc biệt trong các giai đoạn cao điểm như Tết Trung thu hay đầu năm học mới... nhằm hạn chế thấp nhất các sự cố đáng tiếc.

Cùng với đó, ngành Y tế cũng đã phối hợp với cấp xã, các cơ quan ban ngành tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn người dân, các cơ sở kinh doanh chấp hành quy định về ATTP.