Trước khi lên cơn đau tim, cơ thể có phản ứng nào đáng chú ý?

Nhồi máu cơ tim thường được hình dung như một biến cố xảy ra đột ngột, nhưng ở một số người, cơ thể có thể phát ra những tín hiệu cảnh báo từ vài ngày đến vài tuần trước đó - Ảnh: AI

Tiến sĩ Abha Khandelwal, phó giáo sư lâm sàng về y học tim mạch tại Stanford Health Care (Mỹ), cho biết các triệu chứng trước khi xảy ra cơn đau tim không phải lúc nào cũng dữ dội và đôi khi dễ bị nhầm với vấn đề tiêu hóa, mệt mỏi hoặc đau cơ thông thường.  

Điều đáng chú ý là biểu hiện ở mỗi người không giống nhau, vì vậy không nên chờ đến khi cơn đau trở nên dữ dội mới tìm kiếm sự trợ giúp.

Đau hoặc tức ngực có thể là tín hiệu đầu tiên

Đau, tức hoặc cảm giác khó chịu ở ngực là một trong những dấu hiệu quan trọng nhất cần lưu ý. Tiến sĩ Roger Blumenthal, Giám đốc Trung tâm Ciccarone về Phòng ngừa bệnh tim mạch tại Johns Hopkins, cho biết đau thắt ngực có thể xuất hiện khi mảng xơ vữa tích tụ dần trong động mạch, làm hạn chế dòng máu đến cơ tim.

Cơn đau không nhất thiết phải giống cảm giác "đau thắt dữ dội" như nhiều người vẫn nghĩ. Một số trường hợp chỉ cảm thấy nặng ngực, đè ép, bó chặt hoặc khó chịu âm ỉ. Các triệu chứng có thể xuất hiện khi vận động và giảm khi nghỉ ngơi, nhưng cũng có thể có những biểu hiện khác tùy từng người.

Đặc biệt, nếu cảm giác khó chịu ở ngực xuất hiện mới, xảy ra thường xuyên hơn, kéo dài lâu hơn hoặc có xu hướng nặng dần, người bệnh không nên tự cho rằng đó chỉ là chứng khó tiêu hay đau cơ. Đây là lúc cần được bác sĩ đánh giá để xác định nguyên nhân.

Đau lan lên cổ, vai, hàm hoặc dễ hụt hơi khi vận động

Không phải cơn đau tim nào cũng bắt đầu bằng đau rõ rệt ở ngực. Cơn khó chịu có thể lan sang cổ, vai, cánh tay hoặc hàm. Ở một số người, đặc biệt là người lớn tuổi, biểu hiện có thể không điển hình và dễ bị bỏ qua.

Cảm giác tê hoặc khó chịu lan lên vùng hàm cũng có thể xuất hiện cùng các triệu chứng khác. Vì vậy, một cơn đau bất thường ở phần trên cơ thể, nhất là khi đi kèm khó chịu ở ngực hoặc khó thở, cần được chú ý.

Một dấu hiệu khác là dễ hụt hơi hơn bình thường khi thực hiện những hoạt động vốn trước đây không gây khó khăn. Chẳng hạn, một công việc nhẹ trong nhà hoặc làm vườn cũng khiến người bệnh nhanh chóng thở dốc, mệt hoặc cảm thấy khó chịu ở ngực.

Điều đáng lưu ý không chỉ là mức độ khó thở mà còn là sự thay đổi so với trạng thái thông thường. Nếu một người trước đây vẫn có thể đi bộ, leo cầu thang hoặc làm việc nhà bình thường nhưng gần đây lại nhanh chóng hụt hơi, đây là thay đổi không nên bỏ qua.

Có thể có những triệu chứng báo hiệu cơn đau tim, nếu nhận biết sớm có thể kiểm tra và điều trị được kịp thời hơn - Ảnh minh họa

Buồn nôn, mệt mỏi và triệu chứng tăng dần cũng cần cảnh giác

Các vấn đề về tiêu hóa đôi khi cũng xuất hiện trước cơn đau tim. Tiến sĩ Nikhil Sikand, bác sĩ tim mạch tại Yale Medicine, cho biết đau bụng, buồn nôn và cảm giác mệt mỏi toàn thân có thể là những biểu hiện cảnh báo, dù không phải ai bị đau tim cũng gặp những triệu chứng này.

Chính vì dễ bị nhầm với các vấn đề thông thường, những biểu hiện như buồn nôn, mệt bất thường cần được xem xét trong bối cảnh tổng thể. Nếu chúng xuất hiện cùng đau hoặc tức ngực, khó thở, đau lan lên cổ, vai, cánh tay hay hàm, mức độ đáng lo ngại sẽ cao hơn.

Một điểm quan trọng là các triệu chứng có thể xuất hiện thường xuyên hơn, kéo dài hơn hoặc trở nên dữ dội hơn trong những ngày hoặc tuần trước khi xảy ra biến cố. Tuy nhiên, đây không phải quy luật cố định và không thể dựa vào các dấu hiệu này để dự đoán chính xác thời điểm một cơn đau tim sẽ xảy ra.

Nếu đau ngực hoặc các triệu chứng khác xuất hiện đột ngột, dữ dội, đặc biệt kèm khó thở, vã mồ hôi, choáng váng, ngất hoặc đau lan đến cánh tay, cổ, hàm, cần gọi cấp cứu ngay thay vì tự lái xe đến bệnh viện. Điều trị càng sớm càng có ý nghĩa trong việc hạn chế tổn thương cơ tim và cải thiện cơ hội sống sót.

Về lâu dài, kiểm soát các yếu tố nguy cơ vẫn là cách quan trọng để giảm khả năng xảy ra bệnh tim mạch. Hút thuốc, tăng huyết áp, tiểu đường, cholesterol cao và béo phì đều có thể làm tăng nguy cơ. Duy trì vận động thường xuyên, ăn uống lành mạnh, kiểm soát các chỉ số sức khỏe và khám định kỳ giúp phát hiện sớm những vấn đề có thể ảnh hưởng đến tim.